Adaptasyon

Canlıların yaşadıkları çevreye uyum sağlamalarına adaptasyon denir. Adaptasyonda canlılar çok uzun sürede kalıtsal değişikliklere uğrarlar. Adaptasyonda gen yapısı değiştiği için kazanılan özellikler sonraki nesillere aktarılır. Canlılarda meydana gelen adaptasyonlar biyolojik çeşitliliğe katkı sağlamaktadır.

ADAPTASYONA ÖRNEK 1: Kutuplarda yaşayan kutup ayıları avlarını daha kolay avlayabilmek için beyaz renklidirler. Hava aşırı soğuk olduğu için deri altı yağ tabakaları kalındır. Bu durum soğuğa karşı onları korur. Buzda kaymamak için kısa bacaklı ve geniş ayaklıdırlar.

ADAPTASYONA ÖRNEK 2: Kutuplarda yaşayan kutup tilkileri beyaz renklidirler. Küçük uzuvlara sahiptirler. (Kulak, burun…) Çünkü uzuvlar ısı kaybettiren organlardır.

ADAPTASYONA ÖRNEK 3: Çöl ekosistemleri bilindiği üzere sıcak ekosistemlerdir. Çölde yaşayan kaktüsler iğne yapraklıdırlar. Yaprak bir bitkinin terleme organıdır. Çölde kaktüsler su kaybetmek istemez.

ADAPTASYONA ÖRNEK 4: Ekvatoral yani her mevsim yağışın görüldüğü ekosistemlerde yaşayan nilüfer bitkisi geniş yapraklıdır.

ADAPTASYONA ÖRNEK 5: Çöl tilkisi geniş uzuvlara sahiptir. Çöl çok sıcak olduğu için tilkilerin vücutları ısı kaybetmek ister.

Diğer adaptasyon örnekleri:
Kuşların beslenmek için göç etmesi
♦ Canlıların barınmak için yuva yapmaları
♦ Bitkilerde tohumun çimlenebilmesi için besin depo etmesi, tozlaşmayı sağlamak için bal özü salgılamaları, tohumlarının kalın kabukla sarılmış olması
♦ Çekirgenin kuşlardan gizlenebilmesi için yeşil renkte olması
♦ Develerin uzun kirpikli olması, hörgücünde su tutması, kulağını kıllı olması, geniş ayakları olması
♦ Ördek ve kazların suda yüzmek için ayaklarının perdeli olması
♦ Zebraların çizgili görünüme sahip olması
♦ Devekuşlarının bacaklarının uzun ve kaslı olması
♦ Kartalların ayaklarında sivri pençeleri olması, gagalarının sivri olması
♦ Köpek balıklarının sırt ve karın bölgelerinin farklı renkte olması (Fark edilmeyi zorlaştırır)
♦ Balıkların fazla sayıda yumurta ve sperm üretmesi (Üreme şansını artırır)
♦ Kurbağaların sinekleri yakalayabilmek için dilinin uzun olması, derilerinin nemli olması, ayaklarının perdeli olması
♦ Bukalemunun bulunduğu ortama göre renk değiştirmesi
♦ Yarasaların karanlıkta avlanmak ve yön bulabilmek için ses dalgalarını kullanması
♦ Örümceklerin ağ örebilmesi

Doğal Seçilim (Doğal Seleksiyon)
 Nesiller geçtikçe, canlıların kendi belirli çevrelerinde hayatta kalmak ve üremek için daha uyumlu hale gelmeleridir. Bulunduğu çevreye uyum sağlayabilen canlı yaşama şansını artırırken, uyum sağlayamayan canlı yok olur.

“GÜÇLÜ OLAN HAYATTA KALIR.”

Yırtıcı hayvanlardan kaçarken hızlı koşan geyiklerin hayatta kalması doğal seçilime örnektir

Varyasyon

Aynı türün bireyleri arasındaki farklılıklardır. Örneğin iki tilkiden soğuk bölgelerde yaşayanın kulakları kısa ve burnu küçük; sıcak bölgelerde yaşayanın ise kulakları daha uzun ve burnu daha büyüktür. Benzer şekilde kutupta yaşayan ayılar beyaz, ormanda yaşayan boz ayılar ise kahverengi kıl rengine sahiptir. Varyasyonların hepsi kalıtsal olmak zorunda değildir. Tür içi çeşitliliği sağlayan bazı faktörler şunlardır:

-Saç rengi
-Göz rengi
-Boy uzunluğu
-Vücut ağırlığı
-Kan basıncı
-Kırmızı yeşil renk körlülüğü
-Bitişik kulak memesi
-Madde bağımlılığına eğim

 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir